علت سرگیجه و سنگینی سر بعد از غذای چرب چیست؟
- نویسنده: دکتر حامد دلجوئی
- انتشار:
- بدون نظر
- بروزرسانی: 1 ماه پیش
تا به حال برایتان پیش آمده بعد از خوردن یک وعده غذای چرب یا مقداری گوشت قرمز، ناگهان سردرد یا سرگیجه سراغتان بیاید؟ آیا میدانستید که این واکنشها ممکن است ناشی از چربی خون بالا یا کلسترول بالا باشد و با تغییر در سبک زندگی یا درمانهای مناسب قابل کنترل است؟ بسیاری از افراد تجربه میکنند که بعد از مصرف غذاهای پرچرب، احساس سنگینی سر، سردرد یا حتی گیجی پیدا میکنند و نمیدانند دلیل اصلی چیست یا چگونه باید آن را کاهش دهند.
در این مقاله، به شما کمک میکنیم تا علت سردرد بعد از خوردن غذای چرب و گوشت قرمز را بهتر بشناسید، ارتباط آن با چربی خون و کلسترول بالا را درک کنید و با روشهای خانگی و درمانی مناسب، راهکارهای مؤثری برای درمان سردرد ناشی از چربی خون پیدا کنید. ادامه مطلب را بخوانید تا بتوانید با انتخابهای درست غذایی و اقدامات ساده، از سردردهای بعد از وعدههای پرچرب پیشگیری کنید و احساس سبکی و راحتی بیشتری داشته باشید.
آیا چربی خون باعث سرگیجه و سردرد می شود؟
یکی از سوالات پرتکرار و همیشگی مراجعین من این است که آقای دکتر آیا واقعاً بالا بودن چربی خون میتواند باعث سردرد شود یا این فقط یک تصور اشتباه است.
پاسخ به این سوال نیازمند شکافتن یک حقیقت پزشکی مهم است. در علم پزشکی ما معمولاً به فشار خون بالا لقب قاتل خاموش را میدهیم اما چربی خون یا همان کلسترول بالا هم دست کمی از آن ندارد. در حالت کلی و در مراحل اولیه افزایش کلسترول یا تریگلیسیرید معمولاً علامت دردناکی ایجاد نمیکند. یعنی چربی خون مثل دنداندرد نیست که سریعاً با تیر کشیدن شما را خبر کند. اما داستان به همین جا ختم نمیشود.
وقتی سطح چربیهای بد خون برای مدت طولانی بالا میماند یا زمانی که شما به صورت ناگهانی حجم زیادی چربی وارد بدن میکنید داستان تغییر میکند. آیا چربی خون باعث سردرد می شود؟ بله اما نه به صورت مستقیم مثل ضربه به سر. بلکه این اتفاق از طریق تغییر در غلظت خون و اکسیژنرسانی رخ میدهد. وقتی خون شما مملو از ذرات چربی میشود غلظت آن بالا میرود. خون غلیظ و سنگین به سختی در مویرگهای ظریف مغز حرکت میکند. این کندی حرکت باعث میشود که اکسیژنرسانی به بافتهای حساس مغز با اختلال مواجه شود.
مغز که حساسترین عضو بدن به کمبود اکسیژن است بلافاصله واکنش نشان میدهد و این واکنش خودش را به صورت احساس سنگینی، خستگی مفرط ذهنی و سردرد نشان میدهد. بنابراین اگرچه چربی خون مستقیماً گیرنده درد ندارد اما شرایطی را در عروق ایجاد میکند که نتیجه نهایی آن درد و کلافگی است.

علت سردرد بعد از غذای چرب شامل هضم سنگین، کلسترول بالا و تغییرات فشار خون است.
ارتباط کلسترول بالا و گرفتگی عروق سر چیست؟
بیایید کمی عمیقتر به داخل رگهایمان سفر کنیم.
تصور کنید رگهای خونی شما مانند لولههای آب یک ساختمان هستند. کلسترول بد یا همان LDL مانند رسوبات و جرمهایی است که به مرور زمان به دیواره این لولهها میچسبد. این پدیده که آترواسکلروز نامیده میشود باعث تنگ شدن مسیر عبور خون میشود. حالا مغز شما برای عملکرد صحیح به جریان مداوم و پرفشار خون نیاز دارد. وقتی عروق گردنی و مغزی که وظیفه خونرسانی به سر را دارند دچار این گرفتگیهای چربی شوند جریان خون با مانع برخورد میکند. در این شرایط قلب مجبور است با قدرت بیشتری پمپاژ کند تا خون را از این مسیرهای تنگ عبور دهد. این فشار مضاعف و تلاطم جریان خون میتواند باعث ایجاد دردهای ضرباندار یا احساس فشار در سر شود.
سردرد ناشی از کلسترول بالا معمولاً یک درد تیز و ناگهانی نیست بلکه بیشتر شبیه به یک فشار مداوم است که انگار کسی سر شما را در گیره گذاشته است. این وضعیت اگر درمان نشود میتواند در درازمدت خطرناک باشد و هشداری برای سکتههای مغزی کوچک باشد. بنابراین نباید به سادگی از کنار سردردهای مزمن و سنگین عبور کرد به خصوص اگر سابقه خانوادگی چربی خون دارید.
میدونم این جور علائم میتونه استرسزا باشه. اگه میخوای خیالت راحت بشه و راهنمایی درست و حسابی بگیری، همین الان آنلاینم و مرحلهبهمرحله کنارت هستم. همهچی هم کاملاً محرمانه میمونه.
سردرد ناشی از چربی خون چگونه است؟
تشخیص نوع سردرد نیمی از راه درمان است.
بسیاری از افراد سردرد ناشی از چربی خون را با میگرن یا سردردهای تنشی اشتباه میگیرند. اما این نوع سردرد ویژگیهای منحصر به فردی دارد. اول از همه محل درد است. افرادی که چربی خون بالا دارند معمولاً از درد و سنگینی در ناحیه پشت سر و گردن شکایت دارند. این درد ممکن است به سمت شقیقهها هم کشیده شود اما کانون اصلی آن پس سر است. دومین ویژگی احساس منگی و گیجی است. بیمار میگوید که انگار سرش پر از ابر است و نمیتواند به درستی تمرکز کند. این حالت منگی ناشی از همان کاهش اکسیژنرسانی است که توضیح دادیم. ویژگی سوم همراهی با علائم دیگر است.
سردرد ناشی از چربی خون چگونه است؟ این درد معمولاً با احساس گزگز یا مورمور شدن در دست و پاها خواب رفتن زود به زود اندامها و گاهی تاری دید گذرا همراه میشود. همچنین این نوع سردرد معمولاً صبحها بعد از بیدار شدن شدیدتر است و با فعالیت بدنی سنگین بدتر میشود چون در هنگام فعالیت نیاز مغز به اکسیژن بیشتر میشود اما عروق گرفته نمیتوانند این نیاز را تامین کنند. برخلاف میگرن که با نور و صدا بدتر میشود سردرد چربی خون بیشتر با وضعیت بدنی و فعالیت ارتباط دارد.
علت سنگینی سر و سردرد بعد از خوردن غذای چرب و گوشت قرمز چیست؟
حالا بیایید از بحث چربی خون مزمن فاصله بگیریم و به سراغ آن حالت اورژانسی و آنی برویم که بلافاصله بعد از خوردن یک وعده غذای سنگین رخ میدهد.
شما سر میز شام نشستهاید و با لذت غذای چرب میخورید اما نیم ساعت بعد دنیا دور سرتان میچرخد. علت سردرد بعد از خوردن غذای چرب میتواند ناشی از شوک ناگهانی به سیستم گوارش و گردش خون باشد. بدن انسان هوشمند است اما ظرفیت محدودی دارد. وقتی شما حجم زیادی چربی را یکجا وارد معده میکنید بدن اعلام وضعیت اضطراری میکند. هضم چربیها سختترین و طولانیترین فرآیند گوارشی است. کبد باید صفرای زیادی تولید کند و معده و روده باید ساعتها کار کنند.
برای انجام این ماموریت سخت دستگاه گوارش به خون زیادی نیاز دارد. بنابراین بدن خون را از سایر اندامها مثل عضلات و حتی بخشی از خونرسانی مغز را کم میکند و به سمت شکم سرازیر میکند. این پدیده باعث میشود که مغز به طور موقت دچار کمبود نسبی جریان خون شود. همین مسئله باعث خوابآلودگی شدید و سردرد بعد از غذا میشود که اصطلاحاً به آن کما غذایی هم میگویند.
متن انگلیسی:
High cholesterol is a risk factor for several serious health problems. This includes coronary heart disease.
ترجمه متن:
کلسترول بالا یک عامل خطر برای چندین مشکل جدی برای سلامتی است. این شامل بیماری عروق کرونر قلب نیز میشود.
تاثیر هضم غذاهای سنگین بر گردش خون مغز چیست؟
علاوه بر تغییر مسیر جریان خون اتفاقات شیمیایی دیگری هم رخ میدهد.
وقتی غذای چرب میخورید سطح تریگلیسیرید خون به صورت ناگهانی اوج میگیرد. این افزایش ناگهانی باعث میشود خون برای چند ساعت حالت شیریرنگ و غلیظ پیدا کند. این خون غلیظ یا ویسکوز به کندی حرکت میکند و تبادل اکسیژن در ریهها و تحویل آن به مغز را دشوار میسازد. همچنین متابولیسم چربیها نیاز به اکسیژن زیادی دارد و بدن در حال مصرف تمام ذخایر انرژی خود برای شکستن این چربیهاست. نتیجه این میشود که مغز که پرمصرفترین عضو بدن است با کمبود سوخت مواجه میشود.
این کمبود سوخت و اکسیژن خودش را به صورت سردرد ضرباندار نشان میدهد. جالب است بدانید که کبد در این فرآیند نقش کلیدی دارد. اگر کبد شما چرب باشد یا نتواند به سرعت سموم و چربیها را پردازش کند این مواد سمی مدت بیشتری در خون میمانند و باعث تحریک اعصاب و ایجاد درد میشوند. پس درمان سردرد بعد از خوردن غذای چرب در واقع کمک به کبد و سیستم گوارش برای عبور از این بحران است.
علت سردرد بعد از خوردن گوشت قرمز چیست؟
گوشت قرمز داستان پیچیدهتری دارد.
بسیاری از افراد عاشق کباب و استیک هستند اما همیشه بعد از آن پشیمان میشوند. علت سردرد بعد از خوردن گوشت قرمز فقط چربی آن نیست بلکه موادی به نام تیرامین و نیتراتها هم نقش دارند. تیرامین یک اسید آمینه است که به طور طبیعی در گوشتهای مانده، دودی شده یا فرآوری شده وجود دارد. این ماده تاثیر مستقیمی بر روی عروق خونی دارد و باعث انقباض و سپس انبساط سریع رگهای مغز میشود. این تغییر قطر ناگهانی رگها دقیقاً همان مکانیسمی است که باعث میگرن میشود. بنابراین اگر شما مستعد میگرن باشید گوشت قرمز میتواند مثل یک ماشه عمل کند و حمله سردرد را آغاز نماید. علاوه بر تیرامین گوشت قرمز حاوی پروتئین بالایی است. هضم پروتئین زیاد باعث تولید آمونیاک در بدن میشود. اگر کبد نتواند به سرعت این آمونیاک را دفع کند سطح آن در خون بالا میرود و چون آمونیاک برای مغز سمی است باعث سرگیجه، منگی و سردرد بعد از خوردن گوشت قرمز میشود.
علت سرگیجه بعد از خوردن گوشت قرمز و غذاهای چرب
سرگیجه بعد از غذا میتواند بسیار ترسناک باشد. شما بلند میشوید و احساس میکنید زمین زیر پایتان سفت نیست. علت سرگیجه بعد از خوردن گوشت قرمز معمولاً ترکیبی از چند عامل است. اول از همه افزایش ناگهانی فشار خون است. گوشت قرمز و غذاهای چرب معمولاً با نمک زیاد طبخ میشوند. ورود حجم زیادی سدیم به خون باعث جذب آب و افزایش حجم خون میشود که فشار را بالا میبرد. فشار خون بالا یکی از شایعترین علل سرگیجه و سنگینی سر است. عامل دوم ترشح انسولین است. اگر غذای چرب شما همراه با نان یا برنج زیاد (کربوهیدرات) باشد بدن انسولین زیادی ترشح میکند. این انسولین گاهی باعث افت قند خون واکنشی میشود. یعنی قند خون شما ابتدا بالا میرود و سپس به شدت سقوط میکند. این افت قند خون باعث سرگیجه، لرزش دست و عرق سرد میشود. بنابراین اگر بعد از غذا دچار سرگیجه شدید حتماً باید هم فشار خون و هم قند خون خود را در نظر داشته باشید.

وعدههای پروتئینی سنگین ممکن است باعث افت جریان خون مغز و سرگیجه موقت شوند.
درمان خانگی سرگیجه و سردرد ناشی از چربی خون
پس از آنکه متوجه شدیم در بدن چه طوفانی به پا شده است نوبت به اقدام فوری میرسد. بسیاری از افراد به محض اینکه احساس سنگینی در سر میکنند سراغ جعبه قرصهای مسکن میروند. اما باید بگویم که در این مورد خاص مسکنهای شیمیایی مثل استامینوفن یا ایبوپروفن معمولاً تاثیر زیادی ندارند یا اثرشان بسیار کوتاه است. چرا که ریشه مشکل التهاب نیست بلکه غلظت خون و کندی جریان آن است. بنابراین استراتژی ما در درمان خانگی سردرد ناشی از چربی خون باید بر مبنای رقیق کردن خون کمک به کبد برای پردازش سریعتر چربیها و باز کردن عروق مغزی باشد.
خوشبختانه طبیعت راهکارهای قدرتمندی را در اختیار ما قرار داده است که میتوانند مثل یک پادزهر عمل کنند. این روشها نه تنها سردرد را آرام میکنند بلکه از جذب چربیهای مضر هم جلوگیری مینمایند. در ادامه موثرترین و در دسترسترین این روشها را بررسی میکنیم که شاید همین الان در آشپزخانه شما موجود باشند.
درمان سردرد بعد از خوردن غذای چرب با لیمو و آبغوره
حتماً دیدهاید که قدیمیها کنار کباب یا غذاهای چرب همیشه لیموترش یا آبغوره سرو میکردند. این یک حکمت پزشکی عمیق دارد. اسیدهای طبیعی موجود در لیموترش و آبغوره بهترین حلالهای طبیعی چربی هستند. وقتی شما بلافاصله بعد از غذای سنگین مقداری آبلیموی تازه یا آبغوره مصرف میکنید اسید سیتریک و ویتامین ث موجود در آن وارد عمل میشوند. این مواد باعث تحریک کبد برای تولید بیشتر صفرا میشوند. صفرا مایعی است که مثل مایع ظرفشویی چربیها را در خود حل میکند و آنها را به ذرات ریزتر میشکند تا راحتتر دفع شوند. علاوه بر این ویتامین ث یک آنتیاکسیدان قوی است که از اکسید شدن چربیها در رگها جلوگیری میکند.
اکسید شدن چربی مرحلهای است که باعث التهاب رگ و سردرد میشود. بنابراین درمان سردرد بعد از خوردن غذای چرب با یک لیوان شربت آبلیمو کمشیرین یا حتی نوشیدن کمی آبغوره خالص میتواند فشار را از روی کبد بردارد و خون را سبک کند. احساس سبکی که بعد از مصرف ترشیجات به شما دست میدهد دقیقاً ناشی از همین فرآیند شیمیایی است.
متن انگلیسی:
Steer clear of foods and drinks that contain artificial sweeteners since they can aggravate headaches in certain people.
ترجمه متن:
از غذاها و نوشیدنیهایی که حاوی شیرینکنندههای مصنوعی هستند، پرهیز کنید زیرا میتوانند سردرد را در برخی افراد تشدید کنند.
تاثیر سرکه سیب بر متابولیسم چربی برای درمان سردرد
یکی دیگر از معجزات آشپزخانه سرکه سیب است. سرکه سیب حاوی اسید استیک است که تاثیر شگفتانگیزی بر متابولیسم قند و چربی دارد. تحقیقات نشان داده است که مصرف مقدار کمی سرکه سیب بعد از غذا میتواند حساسیت سلولها به انسولین را بالا ببرد و از افزایش ناگهانی قند و چربی خون جلوگیری کند. وقتی قند و چربی خون کنترل شود نوسانات فشاری که عامل اصلی سردرد هستند فروکش میکنند. برای استفاده از این روش میتوانید یک قاشق غذاخوری سرکه سیب را در یک لیوان آب ولرم حل کنید و بنوشید. این کار نه تنها به هضم غذا کمک میکند بلکه با بهبود جریان خون سرگیجه و منگی سر را هم برطرف میسازد. البته اگر مشکل معده یا زخم معده دارید در مصرف سرکه احتیاط کنید یا آن را با آب فراوان رقیق نمایید.
چای سبز و آنتیاکسیدان برای سردرد ناشی از چربی خون
اگر به دنبال یک نوشیدنی گرم و آرامبخش هستید چای سبز بهترین گزینه است. چای سبز سرشار از مادهای به نام کاتچین است. کاتچینها سربازان مبارز با چربی هستند. آنها مانع از جذب کلسترول در روده میشوند و دفع آن را افزایش میدهند. وقتی چربی کمتری وارد خون شود غلظت خون بالا نمیرود و سردرد ایجاد نمیشود. علاوه بر این چای سبز مقدار کمی کافئین دارد که باعث انقباض ملایم عروق مغز میشود و میتواند فشار داخل جمجمه را کاهش دهد. نوشیدن یک فنجان چای سبز نیم ساعت بعد از غذا میتواند مثل یک دکمه ریست برای سیستم گوارش عمل کند و سنگینی سر را از بین ببرد. برخلاف چای سیاه که ممکن است جذب آهن را مختل کند چای سبز در این زمان خاص فواید بیشتری دارد.
زرشک برای درمان سردرد و تصفیه خون از چربی
در طب سنتی زرشک و آب زرشک به عنوان پاککننده خون شناخته میشوند. این باور سنتی امروزه با علم مدرن هم تایید شده است. زرشک حاوی مادهای به نام بربرین است. بربرین تاثیر فوقالعادهای بر گیرندههای کلسترول در کبد دارد و باعث میشود کبد با سرعت بیشتری کلسترولهای بد یا LDL را از خون جمعآوری کند. وقتی خون تصفیه شود اکسیژنرسانی به مغز بهبود مییابد و آن درد مبهم و سنگین پشت سر از بین میرود. برای درمان سردرد ناشی از چربی خون نوشیدن یک لیوان آب زرشک طبیعی و بدون نمک یا دم کردن زرشک خشک به صورت چای میتواند بسیار کارگشا باشد. این نوشیدنی همچنین فشار خون را که معمولاً بعد از غذای چرب بالا میرود تنظیم میکند و از سرگیجه جلوگیری مینماید.

مدیریت سردرد ناشی از غذای چرب با هیدراتاسیون، فعالیت سبک و کاهش چربی وعدهها ممکن میشود.
حرکت و فعالیت بدنی بعد از غذای سنگین
بسیاری از ما عادت داریم که بعد از خوردن یک غذای چرب و سنگین دراز بکشیم و چرت بزنیم. این بزرگترین اشتباهی است که میتوانید انجام دهید و دقیقاً همان عاملی است که سردرد را تشدید میکند. وقتی دراز میکشید نیروی جاذبه دیگر به حرکت غذا در معده کمک نمیکند و هضم کند میشود. همچنین در حالت خوابیده جریان خون کبد کاهش مییابد و چربیها مدت بیشتری در خون میمانند.
پیادهروی آرام برای بهبود جریان خون
بهترین پادزهر برای کما غذایی و سردرد بعد از غذا حرکت است. یک پیادهروی آرام و سبک به مدت بیست دقیقه میتواند معجزه کند. وقتی راه میروید عضلات پای شما مثل پمپ عمل میکنند و خون را با قدرت بیشتری در بدن به گردش درمیآورند. این گردش خون باعث میشود که خون تجمع یافته در دستگاه گوارش دوباره در کل بدن توزیع شود و سهم مغز از اکسیژن محفوظ بماند. همچنین فعالیت عضلانی باعث مصرف قند و چربیهای آزاد شده در خون میشود و اجازه نمیدهد آنها به صورت چربی ذخیره شوند یا رگها را مسدود کنند. پیادهروی در هوای آزاد اکسیژن بیشتری به ریهها میرساند و خود این اکسیژن بهترین مسکن برای سردرد ناشی از کمبود هوای مغز است. پس به جای بالش و پتو کفشهایتان را بپوشید و کمی قدم بزنید.
پرهیز از خوابیدن بلافاصله بعد از غذا
خوابیدن با شکم پر از غذای چرب دعوتنامهای برای انواع بیماریهاست. علاوه بر تشدید سردرد این کار باعث رفلاکس اسید معده به مری میشود. سوزش سر دل ناشی از رفلاکس هم میتواند از طریق اعصاب مشترک باعث تیر کشیدن سر و گردن شود. قانون طلایی این است که حداقل تا دو الی سه ساعت بعد از وعده غذایی سنگین نخوابید. در این مدت بدن در حال سختترین فعالیت متابولیک خود است و خوابیدن این فرآیند را مختل میکند. اگر احساس خستگی شدید دارید که ناشی از همان غلظت خون است سعی کنید با شستن صورت با آب سرد یا صحبت کردن با دیگران خودتان را بیدار نگه دارید تا مرحله اولیه هضم طی شود.
دمنوشهای گیاهی برای کنترل چربی و آرامش اعصاب
علاوه بر چای سبز و زرشک دنیای گیاهان دارویی گزینههای دیگری هم برای مقابله با چربی و سردرد دارد. این دمنوشها با مکانیسمهای مختلفی مثل رقیق کردن خون کاهش جذب چربی و آرام کردن اعصاب عمل میکنند.
دمنوش شوید و تخم شنبلیله برای سردرد ناشی از چربی خون
شوید یکی از سبزیهای معروف در کاهش چربی خون است. دمنوش تخم شوید یا برگهای خشک آن میتواند به کاهش سریع تریگلیسیرید کمک کند. وقتی سطح تریگلیسیرید پایین بیاید غلظت خون کم میشود و سردرد بهبود مییابد. تخم شنبلیله هم فیبر بالایی دارد و اگر بعد از غذا مصرف شود مثل اسفنج چربیها را در روده به خود جذب میکند و اجازه نمیدهد وارد خون شوند. البته طعم شنبلیله کمی تلخ است اما برای کسانی که دیابت و چربی خون را با هم دارند یک داروی طلایی محسوب میشود.
چای ترش و تنظیم فشار خون برای سردرد ناشی از چربی خون
چای ترش یا چای مکی یکی دیگر از نوشیدنیهای قرمز رنگ و خوشمزه است که خاصیت درمانی دارد. این چای به طور تخصصی روی کاهش فشار خون کار میکند. همانطور که گفتیم سردرد بعد از غذای چرب اغلب با افزایش فشار خون همراه است. چای ترش با گشاد کردن ملایم عروق باعث کاهش فشار و بهبود جریان خون به مغز میشود. همچنین طعم ترش آن حس سنگینی و تهوع بعد از غذای چرب را از بین میبرد و به هضم کمک میکند. میتوانید آن را سرد یا گرم میل کنید.
تاثیر زنجبیل بر گردش خون برای سردرد ناشی از کلسترول بالا
زنجبیل فقط برای سرماخوردگی نیست. این ریشه تند و تیز خاصیت ضد لخته شدن دارد. یعنی خون را رقیق میکند و جریان آن را در مویرگهای تنگ تسهیل مینماید. اگر سردرد شما با حالت تهوع همراه است که بعد از غذای چرب شایع است زنجبیل بهترین انتخاب است. یک تکه زنجبیل تازه را در چای خود بیندازید یا دمنوش آن را تهیه کنید. گرمای زنجبیل متابولیسم بدن را بالا میبرد و به سوختن سریعتر کالریهای دریافتی کمک میکند.
اصلاح سبک زندگی برای درمان سردرد چربی خون
تا اینجا یاد گرفتیم که چطور آتش سردرد ناگهانی را خاموش کنیم اما اگر میخواهید برای همیشه از شر این سردردهای کلافهکننده و سنگینی سر خلاص شوید باید سبک زندگی خود را بازنگری کنید. سردرد ناشی از چربی خون هشداری است که میگوید موتور بدن شما نیاز به سرویس اساسی دارد. تغییرات کوچک در عادات روزانه میتواند تاثیرات بزرگی بر سلامت عروق و کیفیت زندگی شما داشته باشد.
رژیم غذایی مناسب برای پیشگیری از سردرد ناشی از کلسترول بالا
کلید اصلی در بشقاب غذای شماست. برای کنترل چربی خون و سردردهای ناشی از آن لازم نیست گرسنگی بکشید بلکه باید هوشمندانه انتخاب کنید. چربیهای اشباع و ترانس دشمن شماره یک شما هستند. این چربیها که در روغنهای جامد کره مارگارین و فستفودها یافت میشوند مستقیماً باعث رسوب در رگها و سفت شدن دیواره عروق میشوند. وقتی رگهای مغز سفت شوند نمیتوانند با تغییرات فشار خون تطبیق پیدا کنند و نتیجه آن سردرد است.
جایگزین کردن این چربیها با روغنهای غیراشباع و سالم مثل روغن زیتون روغن کنجد و روغن آووکادو اولین قدم است. این روغنها حاوی امگا ۳ و امگا ۹ هستند که خاصیت ضدالتهابی دارند و به نرم ماندن رگها کمک میکنند. همچنین مصرف ماهیهای چرب مثل سالمون یا قزلآلا دو بار در هفته میتواند سطح کلسترول خوب یا HDL را بالا ببرد. کلسترول خوب مثل رفتگر عمل میکند و چربیهای بد را از دیواره رگها جارو میکند و میبرد. هرچه عروق تمیزتر باشند جریان خون به مغز روانتر و سردرد کمتر خواهد بود.
فیبر برای کاهش جذب چربی
فیبر معجزه طبیعت برای کنترل چربی است. فیبرهای محلول که در جو دوسر سیب حبوبات و مرکبات وجود دارند در روده به چربیهای غذا میچسبند و اجازه نمیدهند وارد خون شوند. تصور کنید یک اسفنج در روده شماست که چربیها را جذب میکند و دفع میکند. اگر قبل از وعدههای غذایی چرب سالاد یا سبزیجات فراوان بخورید مثل این است که یک سد دفاعی در برابر ورود چربی به خون ساختهاید. این کار از افزایش ناگهانی چربی خون بعد از غذا جلوگیری میکند و در نتیجه آن شوک همودینامیک و سردرد بعد از غذا رخ نمیدهد.
کاهش مصرف گوشت قرمز و جایگزینها
همانطور که گفتیم گوشت قرمز به دلیل داشتن چربی اشباع و تیرامین میتواند ماشه سردرد باشد. سعی کنید مصرف گوشت قرمز را به دو بار در هفته محدود کنید و در عوض از گوشت سفید مثل مرغ و بوقلمون یا پروتئینهای گیاهی استفاده کنید. حبوبات و قارچ جایگزینهای عالی هستند که هم پروتئین دارند و هم فاقد کلسترول هستند. اگر هوس کباب کردید سعی کنید گوشت را در پیاز و آبلیمو بخوابانید و کاملاً مغزپخت کنید اما نسوزانید. قسمتهای سوخته گوشت حاوی مواد سمی هستند که کبد را تحت فشار میگذارند و میتوانند سردرد را تشدید کنند.
علائم هشدار دهنده سکته و فشار بالا
اگر سردرد شما ناگهانی و بسیار شدید است به طوری که انگار صاعقهای به سرتان برخورد کرده است نباید وقت را تلف کنید. این میتواند نشانه پارگی رگ یا خونریزی مغزی باشد. همچنین اگر سردرد با تاری دید دوبینی اختلال در تکلم بیحسی در صورت یا دست و پا و عدم تعادل همراه است احتمال سکته مغزی وجود دارد. در افرادی که چربی خون بالا دارند خطر گرفتگی عروق مغز بیشتر است.
یکی دیگر از علائم خطر فشار خون بحرانی است. اگر سردرد با تپش قلب شدید تنگی نفس درد قفسه سینه یا خونریزی بینی همراه شد یعنی فشار خون به حد خطرناکی رسیده و ممکن است به ارگانهای حیاتی آسیب بزند. در این شرایط درمانهای خانگی را فراموش کنید و فوراً با اورژانس تماس بگیرید.
سردرد در دوران بارداری و خطر مسمومیت
خانمهای باردار باید بسیار هوشیار باشند. اگر در نیمه دوم بارداری هستید و بعد از خوردن غذای چرب دچار سردرد شدید و مداوم شدید که با مسکن معمولی خوب نمیشود و همزمان ورم ناگهانی دست و صورت یا تاری دید دارید این میتواند نشانه پره اکلامپسی یا مسمومیت بارداری باشد. در این بیماری فشار خون و دفع پروتئین بالا میرود و کبد تحت فشار قرار میگیرد. این وضعیت هم برای مادر و هم برای جنین خطرناک است. اگر در چنین شرایطی هستید و دسترسی سریع به مطب ندارید میتوانید همین حالا از سرویس ویزیت آنلاین استفاده کنید. پزشکان متخصص ما به صورت شبانهروزی آمادهاند تا علائم شما را بررسی کنند و راهنماییهای حیاتی را ارائه دهند. هرگز در دوران بارداری سردرد را نادیده نگیرید.
| نوع ماده غذایی | تاثیر بر سردرد | جایگزین سالم |
|---|---|---|
| گوشت قرمز و فرآوری شده | افزایش فشار، تیرامین و چربی خون | ماهی، مرغ، حبوبات |
| پنیرهای چرب و کهنه | محرک میگرن و افزایش کلسترول | پنیر کمچرب، ماست پروبیوتیک |
| روغنهای جامد و حیوانی | رسوب در رگها و سفت شدن عروق | روغن زیتون، کنجد، کانولا |
چه زمانی باید از سردرد ناشی از چربی خون به پزشک مراجعه کنیم؟
سردرد همیشه یک نشانه ساده نیست. گاهی اوقات بدن با درد فریاد میزند که یک خطر جدی در کمین است. دانستن مرز بین یک سردرد معمولی و یک وضعیت اورژانس پزشکی میتواند جان شما را نجات دهد.
کلام آخر ویمام
همراهان عزیز سلامتی نعمتی است که تا وقتی هست قدرش را نمیدانیم. سردرد ناشی از چربی خون زنگ بیدارباشی است که به ما میگوید باید بیشتر هوای بدنمان را داشته باشیم. غذا خوردن یکی از لذتهای بزرگ زندگی است و نباید با درد و رنج همراه باشد. با رعایت نکاتی که در این مقاله گفتیم میتوانید هم از غذاهای مورد علاقهتان لذت ببرید و هم بدنی سالم داشته باشید. یادتان باشد که پیشگیری همیشه آسانتر و کمهزینهتر از درمان است. چکاپهای سالانه چربی و فشار خون را جدی بگیرید. بدن شما خانه ابدی شماست با آن مهربان باشید. اگر سوالی داشتید یا نیاز به راهنمایی بیشتر بود تیم پزشکی وی مام همیشه در کنار شماست. امیدواریم همیشه قلبتان آرام و سرتان بی درد باشد.
آیا خوردن کله پاچه باعث سردرد میشود؟
بله کله پاچه حاوی مقادیر بسیار زیادی چربی اشباع و کلسترول است. مصرف آن باعث افزایش ناگهانی چربی خون، غلظت خون و فشار خون میشود که نتیجهاش سردرد و سنگینی سر است.
درمان فوری سردرد بعد از غذای چرب چیست؟
بهترین اقدام نوشیدن آب فراوان یا شربت آبلیمو کمشیرین است. یک پیادهروی آرام ۲۰ دقیقهای هم به گردش خون کمک میکند. از خوابیدن بلافاصله بعد از غذا جداً خودداری کنید.
آیا چربی خون علائمی در سر و گردن دارد؟
بله چربی خون بالا با کند کردن جریان خون در عروق ریز مغز و گردن میتواند باعث احساس سنگینی، گرفتگی و درد مبهم در پشت سر و گردن و گاهی سرگیجه شود.
برای سردرد ناشی از گوشت قرمز چه بخوریم؟
نوشیدن مایعات فراوان، چای سبز یا آب زرشک به تصفیه خون و دفع سموم ناشی از هضم گوشت کمک میکند. خوردن سبزیجات و فیبر همراه گوشت هم جذب چربی را کم میکند.
آیا کلسترول بالا باعث میگرن میشود؟
ارتباط مستقیم صد در صدی ثابت نشده اما کلسترول بالا با تنگ کردن رگها و ایجاد التهاب در بدن میتواند شدت و تعداد حملات میگرن را در افراد مستعد افزایش دهد.
منبع: health.clevelandclinic , wellmedhealthcare
نویسنده: دکتر حامد دلجوئی – محقق حوزه چربی خون و داروساز رسمی وزارت بهداشت ایران